Κάθε χρόνο, τέτοιες μέρες, γιορτάζεται η 28η Οκτωβρίου με τραγούδια της Βέμπο στα ραδιόφωνα και , με αποσπάσματα από επιθεωρήσεις της εποχής.
Επειδή άλλο να είσαι φαντάρος στο μέτωπο κι άλλο σαν "βύσμα" να χειροκροτάς στην Αθήνα, τους ηθοποιούς που "παίζουν" τους πολεμιστές του Αλβανικοιύ μετώπου.
Άλλο να είναι ο γιός σου στο μέτωπο κι άλλο να "πλέκεις κάλτσες για τους φαντάρους", αφιερώνουμε το απόσπασμα από το ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ του Οδυσσέα Ελύτη.
Τιμή για τους πολεμιστές του αλβανικού μετώπου και ντροπή για τους γλυψιματίες κάθε εποχής.
ΑΞΙΟΝ ΕΣΤΙ
ΟΙ ΗΜΙΟΝΗΓΟΙ
Τις ημέρες εκείνες
έφτασαν επιτέλους ύστερα από τρεις σωστές εβδομάδες οι πρώτοι στα
μέρη μας ημιονηγοί. Και έλεγαν πολλά για τις πολιτείες που
διάβηκαν, Δέλβινο, Άγιοι Σαράντα, Κορυτσά.
Και ξεφόρτωναν τη ρέγγα και
το χαλβά κοιτάζοντας να ξετελέψουν μια ώρα αρχύτερα και να
φύγουνε. Ότι δεν ήταν συνηθισμένοι και τους ετρόμαζε το βρόντισμα στα
βουνά και το μαύρο γένι στη φαγωμένη την όψη μας.
Και συνέβηκε τότες ένας απ' αυτούς να
'χει μαζί του κάτι παλιές εφημερίδες. Και διαβάζαμε όλοι απορημένοι, μόλο που το
'χαμε κιόλας ακουστά, πως πανηγύριζαν στην πρωτεύουσα και
πως ο κόσμος εσήκωνε, λέει, ψηλά στα χέρια τους φαντάρους που
γυρίζανε με άδειες από τα γραφεία της Πρέβεζας και της Άρτας.
Και σημαίνανε όλη μέρα οι καμπάνες, και το βράδυ στα θέατρα
λέγανε τραγούδια και παριστάνανε στη σκηνή τη ζωή μας για να χειροκροτά
ο κοσμάκης.
Βαριά σιωπή έπεσε ανάμεσό μας, επειδή
κι η ψυχή μας είχε μήνες τώρα μέσα στις
ερημιές αγριέψει, και, χωρίς να το λέμε, πολύ λογαριάζαμε τα χρόνια μας.
Μάλιστα μια στιγμή δάκρυσε ο λοχίας ο Ζώης κι έκανε πέρα τα
χαρτιά με τις είδησες του κόσμου, ανοίγοντας τα πέντε δάχτυλα καταπάνω τους. Και οι άλλοι εμείς δε λέγαμε τίποτε, μονάχα με τα μάτια
τού δείχναμε κάτι σαν ευγνωμοσύνη.
Οδυσσέας Ελύτης
